Naar de inhoud
InburgerStap

Geld & belasting

Wat je controleert vóór je een arbeidscontract tekent

In deze gids lees je welke rechten en afspraken je als werknemer in Nederland moet nakijken. Ook staat erin waar je terechtkunt als er iets misgaat met je contract.

Arbeidsovereenkomst
Op deze pagina

Kijk je werkgever, je uren en je brutoloon na voordat je tekent

Voordat je een arbeidsovereenkomst ondertekent, moet je nagaan wie je werkgever is, wat voor contract je krijgt, hoeveel uren je gegarandeerd hebt en wat je brutoloon is (loon voordat belasting eraf gaat). Laat onduidelijke afspraken op papier zetten en houd zelf een kopie. Een arbeidsovereenkomst mag mondeling zijn, maar bepaalde bedingen moeten op schrift staan. Zo'n beding is een afspraak in je contract. In je contract staan je arbeidsvoorwaarden; of je het werk mag doen, hangt af van je nationaliteit of verblijfsvergunning.

De gids is bedoeld voor werknemers in Nederland, ook wanneer je werkt via een uitzendbureau of payrollbedrijf. Je rechten volgen uit je contract, de wet en, als die er is, een collectieve arbeidsovereenkomst (CAO).

Wat je nakijkt voordat je tekent

Kijk de afspraken in de tabellen hieronder na. Neem daarna deze vier stappen:

  1. Leg het conceptcontract naast het aanbod voor de baan en naast de afspraken in de tabellen.
  2. Laat de werkgever onduidelijke beloften of correcties schriftelijk bevestigen.
  3. Neem de definitieve versie door.
  4. Bewaar je eigen kopie.

Bij brede tabellen kun je horizontaal scrollen.

ControleerWat duidelijk moet zijn
Werkgever en werkDe werkgever met wie je het contract sluit, werkplek of werkplekken, functie, taken en startdatum
ContracttypeVast, tijdelijk, een voorovereenkomst voor oproepwerk, nuluren, min-max, uitzendwerk of payroll. Een min-maxcontract geeft een minimum en maximum aantal uren. Bij een tijdelijk contract: de einddatum of de gebeurtenis waardoor het eindigt.
Uren en roosterGegarandeerde uren, gewone werkdagen en tijden, oproeptermijn, wijzigingen in diensten en beschikbaarheid. Bij onvoorspelbaar werk: de referentiedagen en -uren. Dat zijn de dagen en tijden waarop je werkgever je mag verplichten te werken.
LoonBruto uur- of maandloon, betaaldatum, toeslagen, onkosten, betaling of vrije tijd voor overwerk en pensioeninhoudingen
VerlofVakantiegeld, wettelijke en extra vakantie-uren, afspraken over feestdagen en hoe je verlof aanvraagt

Kijk ook na welke afspraken je loon kunnen wijzigen of je baan kunnen beëindigen.

Je kunt brede tabellen horizontaal scrollen.

ControleerWat duidelijk moet zijn
CAODe volledige naam van de CAO, je loonschaal en welke versie geldt
Proeftijd en eindeProeftijd, opzegtermijnen, een eventueel tussentijds opzegbeding, vaste einddatum en aanzegplicht. Een tussentijds opzegbeding moet beide partijen het recht geven om een tijdelijk contract vóór de einddatum op te zeggen. De aanzegplicht gaat over het vooraf melden van verlenging of het einde.
ZiekteHoe je je ziek meldt, welk deel van je loon je krijgt, wachtdagen en contact met de arbodienst of bedrijfsarts
Opleiding en kostenVerplichte opleiding, terugbetaling van studiekosten, reizen en werkgereedschap
BeperkingenEen concurrentiebeding beperkt werk voor concurrenten. Een relatiebeding beperkt contact met vroegere klanten en zakelijke relaties. Controleer ook een nevenwerkzaamhedenbeding (beperking van werk naast je baan), geheimhouding, intellectueel eigendom (rechten op creatief werk en uitvindingen), eenzijdige wijziging (wijziging door de werkgever zonder je instemming) en boetes.

Misschien ben je gewend dat alleen een ondertekend contract geldt. Let dan op: in Nederland kan een arbeidsovereenkomst ook mondeling zijn. Vraag een schriftelijke bevestiging en bewaar bewijs van wat is afgesproken. Met een schriftelijk contract kun je makkelijker aantonen wat je hebt afgesproken. Bepaalde bedingen, bijvoorbeeld een proeftijd of concurrentiebeding, moeten op schrift staan. Bewaar het aanbod, berichten, roosters, je urenregistratie, loonstroken en bankbetalingen. Laat de werkgever afspraken die ontbreken bevestigen.

Welke informatie je werkgever verplicht moet verstrekken

De eerste groep afspraken moet je werkgever binnen 1 week na je start op schrift stellen. Voor de tweede groep geldt een termijn van 1 maand. Als je contract eerder eindigt, moet je de informatie uiterlijk bij het einde ontvangen. De werkgever mag de informatie in je contract opnemen of apart aan je geven. Rijksoverheid vermeldt welke gegevens verplicht zijn.

Brede tabellen kun je zijwaarts scrollen.

Termijn na je startWelke informatie je moet krijgen
Binnen 1 weekNamen en adressen, werkplek, functie of soort werk, startdatum, vaste duur, brutoloon en betaalmoment, gewone uren en een eventuele proeftijd. Bij voorspelbaar werk: ook afspraken over overwerk en wijzigingen in diensten. Bij onvoorspelbaar werk: ook het wisselende werkpatroon, gegarandeerde betaalde uren, referentiedagen en -uren en de oproeptermijn.
Binnen 1 maand, of uiterlijk bij het einde als het contract eerder eindigtVakantiegeld en vakantie, ander betaald verlof, opzegtermijn, ontslagprocedure en contracttype. Waar relevant: pensioen, CAO, opleiding en een concurrentie- of relatiebeding.

De werkgever mag de informatie op papier verstrekken. Elektronisch mag alleen als je daar uitdrukkelijk mee instemt. Je moet de informatie kunnen openen, bewaren en afdrukken. De werkgever moet kunnen bewijzen dat de informatie is gegeven of ontvangen. Ook als het document onvolledig is, blijven je wettelijke rechten gelden. Vraag correcties op schrift, zodat je bewijs hebt wanneer de werkgever een belofte betwist.

Welke soorten arbeidscontracten bestaan er

Het soort contract bepaalt wanneer je contract afloopt en hoeveel uren je gegarandeerd krijgt. De belangrijkste soorten staan hieronder.

Voor brede tabellen kun je horizontaal scrollen.

ContracttypeWat het nu betekent
Vast contractHeeft geen einddatum. Je werkgever heeft normaal je instemming, toestemming van UWV (Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen) of een beslissing van de rechter nodig om het te beëindigen.
Tijdelijk contractEindigt op de afgesproken datum of bij de afgesproken gebeurtenis. Voor eerder opzeggen is normaal een schriftelijk tussentijds opzegbeding nodig. De ketenregeling en aanzegplicht kunnen gelden.
VoorovereenkomstJe mag een oproep aannemen of weigeren. Bij elke oproep die je aanneemt, ontstaat een tijdelijk arbeidscontract voor die werkperiode.
NulurencontractJe hebt een arbeidscontract, maar geen vast aantal uren. De huidige bescherming voor oproepkrachten geldt. Je recht op loon hangt af van de afspraak over niet-gewerkte uren, hoelang je in dienst bent en waarom er geen werk was.
Min-maxcontractJe minimumuren en het loon daarvoor zijn gegarandeerd. Je moet normaal tot het afgesproken maximum werken als je werkgever je oproept binnen de afgesproken dagen en tijden en de vereiste oproeptermijn volgt.
UitzendovereenkomstHet uitzendbureau is je werkgever. De inlener (het bedrijf waar je werkt) geeft leiding aan je werk. De CAO, je uitzendfase en een eventueel uitzendbeding bepalen hoe gemakkelijk de opdracht of het contract eindigt.
PayrollovereenkomstEen payrollbedrijf is je formele werkgever. De inlener heeft je geselecteerd en geeft leiding aan je werk. Je hebt dezelfde arbeidsvoorwaarden en rechtspositie als vergelijkbare werknemers van de inlener. Voor een adequaat pensioen gelden aparte regels.

Wanneer een tijdelijk contract een vast contract wordt

Normaal gesproken wordt je vierde tijdelijke contract op rij een vast contract. Ook als opeenvolgende tijdelijke contracten samen langer dan 3 jaar duren, worden ze normaal vast. Tussenpozen van 6 maanden of korter tellen mee voor deze keten. Werk dat vergelijkbaar is bij een opvolgend werkgever kan ook meetellen. Of dat zo is, hangt van de situatie af.

Contracten voor de BBL (beroepsbegeleidende leerweg, waarbij je werkt en een beroepsopleiding volgt) tellen niet mee. Hetzelfde geldt voor werknemers onder 18 jaar die gemiddeld niet meer dan 12 uur per week werken. Voor terugkerend werk dat jaarlijks maximaal 9 maanden wordt gedaan, kan een CAO de tussenpoos terugbrengen tot 3 maanden.

Bij uitzendwerk kan een CAO de keten verruimen tot maximaal 6 contracten in 4 jaar. Dat kan ook bij werk dat vanwege zijn aard tijdelijke contracten nodig heeft. Voor bepaalde opleidingscontracten, bestuurders, vervanging bij ziekte op scholen en aangewezen functies of sectoren gelden aparte uitzonderingen. Kijk de huidige ketenregeling en de CAO na die op jou van toepassing is.

Veranderingen voor flexwerk tussen 2026 en 2028

De bestaande regels voor ketens en oproepen blijven van kracht tot en met 31 december 2027. De Wet meer zekerheid flexwerkers is aangenomen. Wanneer de wijzigingen hieronder ingaan, staat in besluit over de ingangsdata.

Brede tabellen zijn horizontaal te scrollen.

IngangsdatumWijziging
31 december 2026Uitzendkrachten krijgen volgens de nieuwe wet gelijke of ten minste gelijkwaardige arbeidsvoorwaarden. Een CAO kan die rechten al eerder geven.
1 januari 2027Verschillende andere wijzigingen gaan in onder de Waadi (Wet allocatie arbeidskrachten door intermediairs, over het ter beschikking stellen van werknemers via tussenpersonen).
1 januari 2028De ketenonderbreking wordt meestal 36 maanden. De wet vervangt de meeste gewone nuluren- en min-maxcontracten door bandbreedtecontracten, met een minimum en maximum aantal uren. Het maximum is meestal hoogstens 130% van het minimum. Uitzendfasen worden korter.

Leerlingen en studenten die aan de voorwaarden voldoen en gemiddeld maximaal 16 uur per week werken, behouden een ketenonderbreking van 6 maanden. Voor tijdelijke contracten die vóór 1 januari 2028 zijn gesloten, geldt de bestaande tussenpoos van 6 maanden nog steeds. Bepaalde bestaande CAO-uitzonderingen blijven van toepassing op contracten die bij de wetswijziging al onder die uitzonderingen vielen. Het gaat dan om meer contracten, een langere duur of andere regels voor opvolgende werkgevers. Deze overgangsregel stopt wanneer de CAO afloopt of 12 maanden na de wijziging, als dat eerder is. Er bestaan ook andere uitzonderingen en overgangsregels. Kijk de wet opnieuw na als je contract na een van deze data doorloopt.

Je rechten als je oproepkracht bent

Vergelijk deze vijf rechten met je contract en je CAO:

  • Een oproep moet normaal minstens 4 kalenderdagen voordat het werk begint, schriftelijk of elektronisch bij je zijn. Een CAO kan die termijn meestal inkorten tot minimaal 24 uur. De seizoensuitzondering hieronder kan dit recht laten vervallen.
  • Als de werkgever de oproep afzegt of de tijden binnen de oproeptermijn verandert, houd je recht op loon voor de uren zoals ze oorspronkelijk waren. De seizoensuitzondering hieronder kan dit recht laten vervallen.
  • Heb je geen vast aantal uren, of werk je minder dan 15 uur per week zonder vaste tijden? Dan krijg je per oproep normaal voor minstens 3 uur loon.
  • Na 12 maanden moet je werkgever je normaal vaste uren aanbieden, gebaseerd op je gemiddelde over dat jaar. Dat aanbod moet binnen 1 maand na dat jaar komen. De seizoensuitzondering hieronder kan deze verplichting laten vervallen.
  • Heb je een min-maxcontract, dan krijg je loon voor het gegarandeerde minimum, ook wanneer je werkgever je niet oproept.

Je mag een aanbod voor vaste uren weigeren. Als je oproepkracht blijft, moet de werkgever normaal na elke volgende 12 maanden opnieuw een aanbod doen. De seizoensuitzondering kan ook deze verplichting laten vervallen.

In regels voor seizoenswerk staat een uitzondering voor aangewezen functies. Een CAO kan daarvoor de oproeptermijn, het loon bij afzegging en het aanbod van vaste uren uitsluiten. Door het klimaat of natuurlijke omstandigheden mag het werk maximaal 9 maanden per jaar mogelijk zijn. Dezelfde werknemer moet het werk ook niet langer dan 9 maanden per jaar achter elkaar kunnen doen. Heb je een nulurencontract voor zo'n functie, dan blijft je opzegtermijn 4 dagen.

Bij een nulurencontract kan een schriftelijke afspraak loon uitsluiten voor uren die je in de eerste 6 maanden niet werkt. Een CAO mag die periode alleen verlengen voor aangewezen werk dat af en toe voorkomt en geen vaste omvang heeft. Daarna moet de werkgever normaal loon betalen wanneer er geen werk is door een oorzaak die voor rekening van de werkgever komt.

Heb je 3 maanden volgens een vast patroon gewerkt? Dan mag je een beroep doen op het rechtsvermoeden van arbeidsomvang. Je kunt dan het gemiddelde van die 3 maanden gebruiken als het aantal uren waarvoor je werkt. Vraag je werkgever om je uren op dat gemiddelde te baseren. Met bewijs kan de werkgever aantonen dat dit vermoeden onjuist is.

Uitzend- en payrollcontracten

Als je via uitzendwerk werkt, is het uitzendbureau je werkgever. De inlener, dus het bedrijf waar je aan de slag bent, stuurt je werk aan. Volgens de wet die nu geldt, heb je recht op gelijke behandeling bij loon, vergoedingen, werktijden en rusttijden, overwerk en vakantie. Het uitzendbureau mag geen bemiddelingskosten bij je in rekening brengen. Voordat je begint, moet het bureau je schriftelijke informatie over de werkplek geven.

Vraag bij het uitzendbureau welke CAO van toepassing is en in welke uitzendfase je verkeert. Informeer ook of je contract een uitzendbeding bevat: een afspraak die aangeeft wanneer het contract mag eindigen. Kijk goed wat dat beding zegt over het einde van het contract en over ziekte. De CAO van de ABU (Algemene Bond Uitzendondernemingen) geldt niet voor ieder uitzendbureau automatisch.

Geldt de ABU-CAO 2026–2028? Dan heb je vanaf 1 januari 2026 recht op gelijkwaardige arbeidsvoorwaarden. Afzonderlijke afspraken kunnen van elkaar verschillen. Zowel de belangrijkste voorwaarden, bijvoorbeeld loon en werktijd, als het geheel aan voorwaarden moeten ten minste gelijkwaardig zijn. Wordt een belangrijke arbeidsvoorwaarde slechter? Dan moet een andere belangrijke arbeidsvoorwaarde dat goedmaken. Vraag het bureau om de voorwaarden van de inlener en om uitleg hoe het bureau die heeft vergeleken.

Bij payroll is het meestal de inlener die je heeft geworven en die je werk aanstuurt. Het payrollbedrijf is dan je formele werkgever. Je krijgt ten minste dezelfde arbeidsvoorwaarden en rechtspositie als vergelijkbare werknemers bij de inlener. Voor een passend pensioen bestaan aparte regels. Uitzendfasen en een uitzendbeding zijn hier niet van toepassing. Als de inlener de overeenkomst met het payrollbedrijf beëindigt, is dat op zichzelf geen grond om jou te ontslaan.

Welke CAO en welke bedingen voor jou gelden

Een CAO kan van toepassing zijn via een bedrijfs-CAO, doordat je werkgever lid is van een werkgeversvereniging, of via een beding in je contract. De overheid kan een CAO ook algemeen verbindend verklaren. Controleer voor welke werkgevers en werknemers de CAO geldt, hoelang de CAO loopt en wat de volledige tekst is.

Dwingend recht staat voorop. Dat zijn wettelijke regels waarvan je niet mag afwijken, tenzij de wet uitdrukkelijk een andere CAO-regel toestaat. Een minimum-CAO maakt betere individuele afspraken mogelijk. Bij een standaard-CAO mag je alleen afwijken wanneer die CAO dat toestaat. Komt je contract in strijd met een CAO die voor jou geldt, dan heeft de CAO-afspraak meestal voorrang.

Hoelang een proeftijd mag duren

Een proeftijd moet schriftelijk zijn afgesproken of in de CAO staan. Voor jou en je werkgever moet de proeftijd even lang duren. Heb je een tijdelijk contract van 6 maanden of korter, dan mag er geen proeftijd zijn. Voor de andere contracten die hieronder staan, is het gebruikelijke maximum 1 of 2 maanden.

Tabellen die breed zijn, kun je horizontaal scrollen.

ContractMaximale proeftijd
Tijdelijk contract van 6 maanden of korterGeen
Tijdelijk contract langer dan 6 maanden, maar korter dan 2 jaar1 maand
Tijdelijk contract zonder vaste kalender-einddatum1 maand
Tijdelijk contract van minstens 2 jaar of een vast contract2 maanden

Voor tijdelijke contracten mag een CAO een andere regel hebben, maar een proeftijd mag nooit langer dan 2 maanden duren. Bij een verlenging of bij de overgang van een tijdelijk naar een vast contract is een nieuwe proeftijd meestal ongeldig. Dat geldt ook als je bij een opvolgend werkgever komt te werken en je taken hetzelfde blijven. Alleen werk waarvoor duidelijk andere vaardigheden of verantwoordelijkheden nodig zijn, kan een nieuwe proeftijd rechtvaardigen.

Zolang een proeftijd geldig is, kunnen jij en je werkgever het contract meteen beëindigen. Als je om een reden vraagt, moet de werkgever die reden op schrift stellen. Ook tijdens de proeftijd mag je werkgever je niet ontslaan om een discriminerende reden.

Bedingen waardoor je werk beperkt wordt of kosten op je komen te liggen

Een concurrentiebeding en een boetebeding moeten op papier staan. Voordat je instemt, vraag je wat iedere beperking die hieronder staat betekent voor je baan en voor werk dat je al verricht.

Tabellen die breed zijn, kun je horizontaal scrollen.

BedingWat je moet controleren
Concurrentiebeding of relatiebedingJe moet minstens 18 jaar zijn en schriftelijk akkoord gaan. Bij een tijdelijk contract moet het contract zelf een zwaarwegend bedrijfs- of dienstbelang uitleggen dat het beding rechtvaardigt. Een rechter kan een onredelijk beding vernietigen of beperken, of schorsen zolang de zaak loopt. Voor een relatiebeding gelden dezelfde regels.
Eenzijdige wijzigingJe werkgever mag een schriftelijk wijzigingsbeding alleen gebruiken bij een zwaarwichtig belang. Volgens de toets van redelijkheid en billijkheid moet dat belang zwaarder wegen dan je belang om de afspraak te behouden.
BoetebedingHet beding moet schriftelijk zijn en de overtreden regel en de boete noemen. Wettelijke regels beperken het bedrag en wie het geld krijgt. Voor werknemers boven het minimumloon zijn schriftelijke uitzonderingen mogelijk. De rechter kan een te hoge boete verlagen. Vraag advies vóór je een hoge of herhaalde boete accepteert.
GeheimhoudingControleer welke informatie geheim is, hoelang dat geldt en wat de gevolgen van een overtreding zijn. Een overtreding rechtvaardigt niet automatisch ontslag op staande voet.
Intellectueel eigendomAuteursrecht op werk dat je voor de werkgever maakt, ligt meestal bij de werkgever, tenzij je iets anders afspreekt. Octrooirechten kunnen ook bij de werkgever liggen als uitvinden bij je functie hoort, tenzij je iets anders afspreekt. Controleer schriftelijke afspraken, eerder gemaakt werk en projecten naast je baan.

De hervorming van het concurrentiebeding is nog steeds een voorstel

In oktober 2026 zijn regels als een maximale duur, een verplicht geografisch gebied en een vergoeding van de werkgever nog voorstellen. Toets je bestaande beding aan de regels die hierboven staan over schriftelijke afspraken, leeftijd en een zwaarwegend belang.

Kosten van opleiding en werk naast je baan

Een opleiding die je werkgever volgens de wet of CAO verplicht moet aanbieden, is gratis. Dat geldt ook voor een opleiding die je nodig hebt om je werk te kunnen doen of te blijven doen. De opleiding geldt als werktijd en moet waar mogelijk onder je ingeroosterde werktijd vallen. Een beding waarmee je deze opleidingskosten moet terugbetalen, is ongeldig.

Soms eist de wet dat je al een diploma of certificaat hebt wanneer je aan de functie begint. De opleiding daarvoor valt meestal niet onder deze regel. De omstandigheden kunnen van invloed zijn. Voor andere studie kunnen afspraken over terugbetaling gelden. Vraag welke regel voor de opleiding geldt. Vraag om heldere terugbetalingsafspraken en laat iemand die nakijken voordat je tekent.

Voor bepaalde huishoudelijke werknemers bestaat een uitzondering op de regels over gratis opleiding en werktijd. Die uitzondering geldt wanneer je gewoonlijk minder dan 4 dagen per week voor een particulier werkt. Daarbij moet je werk volledig of bijna volledig bestaan uit diensten voor het huishouden van die werkgever. Zorg voor leden van dat huishouden telt ook mee. De algemene verplichting van de werkgever om noodzakelijke opleiding mogelijk te maken, blijft wel gelden.

Met een nevenwerkzaamhedenbeding wordt werk naast je baan beperkt. Als je werkgever dat beding toepast, heeft die een objectieve reden nodig en moet die reden uitleggen. Die reden hoeft niet vooraf in je contract te staan.

Wat geldt voor loon, werktijden, vakantie en ziekte

Deze regels gelden, behalve als een hier genoemde uitzondering op jouw werk van toepassing is. Je contract of CAO kan je meer loon of verlof geven.

Tabellen die breed zijn, kun je horizontaal scrollen.

OnderwerpHuidige wettelijke regels
MinimumloonVanaf 1 juli 2026 moet je als werknemer van 21 jaar of ouder minstens € 14,99 bruto per uur krijgen. Voor werknemers van 15 tot en met 20 jaar gelden lagere wettelijke jeugdlonen. Controleer het bedrag opnieuw in januari en juli.
VakantiegeldNormaal minstens 8% van je brutoloon, inclusief relevant overwerk. Een CAO mag alleen geen apart vakantiegeld geven als het loon minstens 108% van het minimumloon is. Verdien je meer dan 3 keer het minimumloon, dan kun je schriftelijk een lager percentage of geen vakantiegeld afspreken.
Betaalde vakantiePer jaar minstens 4 keer je wekelijkse werkuren. Je werkgever moet je vakantieaanvraag normaal goedkeuren. Een zwaarwegend bedrijfsbelang of collectieve vakantie kan reden zijn om de data te weigeren. De werkgever moet binnen 2 weken schriftelijk bezwaar maken. Wettelijke vakantie-uren vervallen normaal 6 maanden na het jaar waarin je ze opbouwde. Er zijn uitzonderingen als je ze redelijkerwijs niet kon opnemen. Een CAO of schriftelijke afspraak kan een langere termijn geven. Bovenwettelijke uren verjaren normaal na 5 jaar.
Rooster en overwerkVoor de meeste volwassenen geldt maximaal 12 uur per dag en 60 uur per week. Dat mag niet elke week: het gemiddelde is hoogstens 55 uur over 4 weken en 48 uur over 16 weken. Voor een nachtdienst is het maximum normaal 10 uur. Voor sommige werkzaamheden en werknemers gelden andere regels. De wet bepaalt geen overwerktoeslag. Je contract of CAO moet zeggen of extra werk wordt betaald of vrije tijd oplevert.
ZiekteJe werkgever moet normaal minstens 70% van je gewone loon betalen, maximaal 2 jaar. In het eerste jaar moet je loon bij ziekte minstens het minimumloon zijn. In het tweede jaar mag dat lager zijn. Je CAO of contract kan meer geven. 1 of 2 wachtdagen gelden alleen als het contract of de CAO dat bepaalt. Eindigt je tijdelijke contract terwijl je ziek bent, dan stopt de betaling door de werkgever normaal en kan UWV overnemen. Bij oproep- en uitzendwerk hangt het af van je lopende contract en de voorwaarden.
LoonstrookVergelijk uren, brutoloon, toeslagen, vakantiegeld, inhoudingen en nettobetaling met je contract, CAO en eigen urenregistratie.

Wat je ontvangt voor 20 uur tegen minimumloon

Een voorbeeld: in oktober 2026 werkt iemand van 21 jaar of ouder 20 uur tegen een minimumloon van € 14,99. Het brutoloon voor die uren bedraagt 20 × € 14,99 = € 299,80, vóór belasting en inhoudingen. Bij 8% komt daar na afronding € 23,98 aan vakantiegeld bij. De werkgever mag het vakantiegeld apart van het gewone loon uitbetalen.

In de gids over je Nederlandse loonstrook wordt uitgelegd welke inhoudingen er zijn en wat je jaaropgaaf betekent. Lees de gids over ziekteverlof voor ziekmelden, re-integratie, het einde van een tijdelijk contract en de privacy van medische gegevens.

Heb je vragen over toeslagen die je naast je loon kunt krijgen? Lees dan het overzicht van toeslagen.

Wanneer je in Nederland aan het werk mag

Burgers van de EU (Europese Unie), de EER (Europese Economische Ruimte) en Zwitserland mogen meestal werken zonder Nederlandse werk- of verblijfsvergunning. Heb je een andere nationaliteit, dan kan je werkgever een TWV (tewerkstellingsvergunning) nodig hebben. Ook kan een GVVA (gecombineerde vergunning voor verblijf en arbeid) nodig zijn. Aan je verblijfsvergunning kunnen aparte voorwaarden voor werk verbonden zijn.

Met een ondertekend contract krijg je nog geen toestemming om te werken. Controleer de beslissing van de IND (Immigratie- en Naturalisatiedienst) voordat je begint of voordat je van werkgever verandert. De gids over arbeidsrechten die hieronder staat, legt uit hoe je je vergunning moet lezen.

Op welke manieren je arbeidscontract kan eindigen

Welke regels gelden, hangt ervan af wie het contract beëindigt en met welke reden. Voor een proeftijd, een afgesproken einddatum of een beëindigingsovereenkomst gelden andere regels dan voor ontslag door de werkgever.

Tabellen die breed zijn, kun je horizontaal scrollen.

SituatieHuidige route
Je tijdelijke contract bereikt het afgesproken eindeHet contract eindigt normaal automatisch. De werkgever kan een aparte schriftelijke aanzegplicht hebben. Eerder opzeggen kan normaal alleen met een schriftelijk tussentijds opzegbeding.
Je zegt je vaste contract opDe wettelijke opzegtermijn is normaal 1 maand en eindigt meestal aan het einde van de maand. Controleer je CAO en contract vóór je opzegt.
Je werkgever noemt bedrijfseconomische redenen of langdurige ziekteDe werkgever heeft normaal toestemming van UWV nodig vóór het opzeggen. Bij een tijdelijk contract zonder tussentijds opzegbeding moet de werkgever in plaats daarvan naar de rechter.
Je werkgever noemt functioneren, gedrag, een verstoorde werkrelatie of een andere persoonlijke redenDe werkgever vraagt normaal aan de kantonrechter om je contract te ontbinden.
Er geldt een geldige proeftijdJij en je werkgever kunnen direct beëindigen zonder opzegtermijn. Wie het contract beëindigt, moet op verzoek van de ander schriftelijk de reden geven. Je werkgever mag je ook tijdens de proeftijd niet om een discriminerende reden ontslaan.
Ontslag op staande voetEr moet een dringende reden zijn. De werkgever moet direct handelen en de reden direct meedelen. Vraag meteen advies: de termijn om naar de rechter te gaan is normaal 2 maanden.
Vaststellingsovereenkomst (schriftelijke afspraak om het contract te beëindigen)Je kiest zelf of je tekent. De overeenkomst moet schriftelijk zijn. Spreek de einddatum af en controleer vóór je tekent de vergoeding, vrijstelling van werk en ongebruikte vakantie-uren. Een zin in de overeenkomst garandeert geen werkloosheidsuitkering.

Opzegtermijnen voor jou en voor je werkgever

Normaal geldt voor jou een wettelijke opzegtermijn van 1 maand. In een schriftelijk contract kan die termijn worden verlengd, maar niet verder dan 6 maanden. Meestal moet de opzegtermijn van je werkgever in dat geval minstens twee keer zo lang zijn. Werk je met een nulurencontract, dan is jouw opzegtermijn gewoonlijk 4 dagen, of korter als je CAO een kortere oproeptermijn noemt. Heb je een tijdelijk nulurencontract? Wil je eerder opzeggen, dan is daarvoor ook een schriftelijk tussentijds opzegbeding nodig. Gaat het om een nulurencontract voor een aangewezen seizoensfunctie, dan blijft jouw opzegtermijn 4 dagen.

Voor de werkgever geldt de normale wettelijke opzegtermijn die stijgt met het aantal dienstjaren, van 1 tot 4 maanden:

Je kunt brede tabellen horizontaal scrollen.

Aantal dienstjarenOpzegtermijn van de werkgever
Minder dan 5 jaar1 maand
5 tot minder dan 10 jaar2 maanden
10 tot minder dan 15 jaar3 maanden
Minstens 15 jaar4 maanden

In een CAO kunnen afwijkingen staan die zijn toegestaan. Zodra je de AOW-leeftijd hebt bereikt (Algemene Ouderdomswet, het staatspensioen), geldt voor de werkgever een opzegtermijn van 1 maand. In sommige gevallen mag de werkgever de lengte van de procedure ervan aftrekken. Er moet dan wel minstens 1 maand opzegtermijn overblijven.

Opzeggen vóór het einde en aanzeggen

Ben je eraan gewend dat je elke baan na een opzegtermijn kunt verlaten? Kijk bij een tijdelijk contract dan eerst naar het tussentijds opzegbeding. Zonder zo'n schriftelijk beding kun je het contract meestal niet opzeggen voordat de einddatum is bereikt. De aanzegplicht heeft daarentegen te maken met verlenging. Bij een contract met een vaste einddatum dat minstens 6 maanden duurt, moet de werkgever uiterlijk 1 maand van tevoren schriftelijk laten weten of het contract doorgaat en onder welke voorwaarden.

Voor contracten die korter duren dan 6 maanden of geen vaste einddatum hebben, zoals bepaalde projectcontracten, bestaat de aanzegplicht niet. Die plicht geldt evenmin voor een uitzendcontract dat door een uitzendbeding eindigt. Als er niet is aangezegd, kun je maximaal 1 maand brutoloon ontvangen. Zegt de werkgever te laat aan, dan krijg je een evenredig deel daarvan. Een aanzegvergoeding is niet verschuldigd wanneer een faillissement is uitgesproken, surseance van betaling (uitstel van betaling) is verleend of toelating tot de wettelijke schuldsanering is gegeven.

De bedenktijd na een beëindigingsovereenkomst

Of je een beëindigingsovereenkomst ondertekent, bepaal je zelf. Nadat je hebt getekend, mag je de overeenkomst binnen 14 dagen schriftelijk herroepen (terugdraaien), en daarvoor hoef je geen reden te geven. Staat dat recht niet in de overeenkomst, dan geldt een termijn van 21 dagen. Laat het document nakijken voordat je een beslissing neemt. Het initiatief van de werkgever, de wettelijke opzegtermijn en de einddatum kunnen invloed hebben op je werkloosheidsuitkering. Bij wederzijds goedvinden krijg je niet automatisch een wettelijke transitievergoeding. Onderhandel daarom duidelijk over een vergoeding. Onderteken je binnen 6 maanden na het herroepen opnieuw een beëindigingsovereenkomst met dezelfde werkgever? Dan krijg je geen nieuwe bedenktijd.

Transitievergoeding bij beëindiging door je werkgever

Wanneer je werkgever je ontslaat of besluit je contract niet te verlengen, dan bouw je in de regel vanaf je eerste werkdag een transitievergoeding op. Die vergoeding bedraagt een derde van je bruto maandloon voor elk dienstjaar, vermeerderd met een evenredig deel voor de tijd die overblijft. Het maximum is in 2026 € 102.000 bruto, of 1 bruto jaarsalaris als dat bedrag hoger ligt. Vakantiegeld en relevante extra beloningen worden in de berekening meegenomen.

Er bestaan uitzonderingen. Zo krijg je geen vergoeding als het ontslag komt door ernstig verwijtbaar handelen of nalaten van de werknemer. Dat wil zeggen dat de werknemer ernstige schuld heeft aan wat hij heeft gedaan of heeft nagelaten. Ook gelden er uitzonderingen voor werknemers die jonger zijn dan 18 jaar en gemiddeld niet meer dan 12 uur per week werken, voor insolventie van de werkgever (de werkgever kan zijn schulden niet betalen) en voor het bereiken van de toepasselijke pensioenleeftijd. Bepaalde aanbiedingen voor een vervangend contract kunnen het recht eveneens laten vervallen. Bij bedrijfseconomisch ontslag kan een CAO de vergoeding door een andere voorziening vervangen. Bij wederzijds goedvinden krijg je geen automatische wettelijke vergoeding; maak daarover uitdrukkelijk afspraken.

Termijnen voor een gang naar de rechter

Waarschuwing

Als je een termijn mist, kun je je recht kwijtraken

Bij loonvorderingen geldt gewoonlijk een termijn van 5 jaar. Voor zaken over ontslag gelden de kortere vervaltermijnen die hieronder staan. Laat je zo'n termijn verstrijken, dan kan je recht om een vergoeding of maatregel te vragen komen te vervallen. Win juridisch advies in voordat de laatste dag aanbreekt.

Houd de termijn aan voor je eigen vordering. Als je de werkgever vraagt om opnieuw naar de zaak te kijken, vervangt dat niet een verzoek aan de rechter.

Brede tabellen zijn horizontaal te scrollen.

Vordering of stapTermijn die je moet bewaken
Een geëindigd contract aanvechten, ook bij ontslag op staande voetDien normaal binnen 2 maanden na het einde van het contract een verzoek bij de kantonrechter in.
Alleen de aanzegvergoeding vragenDien binnen 2 maanden na het einde van het tijdelijke contract een verzoek in.
Alleen de transitievergoeding vragenDien binnen 3 maanden na het einde van het contract een verzoek in.
Een getekende beëindigingsovereenkomst herroepenDoe dit schriftelijk binnen 14 dagen, of binnen 21 dagen als de overeenkomst de bedenktijd niet noemt.
Achterstallig loon of vakantiegeldMeestal 5 jaar vanaf de datum waarop elke betaling verschuldigd was. Vraag een juridisch adviseur hoe je de termijn bewaakt of onderbreekt.

Waar je terechtkunt voor hulp bij problemen met je contract

Kies de weg die past bij jouw probleem. Bewaar je contract en bewijzen van betaling, zodat een adviseur de afspraken die worden betwist kan nagaan.

Tabellen die breed zijn, kun je horizontaal scrollen.

ProbleemEerste stapWaar je daarna terechtkunt
Ontbrekende afspraken, verkeerde uren of onbetaald contractueel loonSchrijf je werkgever of de personeelsafdeling. Noem het beding, bedrag en de data en voeg bewijs toe.Vakbond, rechtsbijstandsverzekeraar, Het Juridisch Loket, advocaat of kantonrechter
De CAO wordt niet gevolgd of er is een geschil over de uitlegNoem bij je werkgever het precieze CAO-artikel.CAO-partijen, vakbond, geschillencommissie van de sector, Het Juridisch Loket of juridisch adviseur. Het ministerie beslist geen CAO-geschillen.
Minder dan het minimumloon of minimumvakantiegeld, te lange werktijden, onveilig of illegaal werkBewaar contracten, roosters, urenregistratie, loonstroken en bankafschriften.Nederlandse Arbeidsinspectie. Bel 112 bij direct gevaar.
Druk om te tekenen, ontslag op staande voet of een naderende einddatumWacht niet op een intern antwoord als je een termijn moet bewaken.Vakbond, Het Juridisch Loket of arbeidsrechtadviseur. Rechtspraak: ontslagprocedure voor werknemers legt uit hoe je een verzoek indient.
Dreiging om een concurrentie- of relatiebeding te gebruikenVraag snel juridisch advies als je een spoedbeslissing van de rechter nodig hebt.Vakbond, Het Juridisch Loket of arbeidsrechtadviseur; Rechtspraak: spoedprocedure over een concurrentiebeding
Dwang, ingenomen paspoort, bedreiging of arbeidsuitbuitingGa naar een veilige plek. Bewaar bewijs alleen als dat veilig kan.Nederlandse Arbeidsinspectie. Bel 112 bij acuut gevaar.

Bewaar het ondertekende contract en de juiste versie van de CAO, plus wijzigingen, roosters, urenregistratie, loonstroken, bankafschriften, e-mails en brieven. Schrijf op wanneer je ieder document hebt ontvangen. Als je werkgever een mondelinge belofte betwist, kan bewijs van hoe jullie in de praktijk hebben gewerkt van belang zijn.

Meer lezen over loon, ziekte en toestemming om te werken

Kies de gids waarin je volgende vraag wordt beantwoord:

Officiële bronnen

← Alle gidsen