Verhuizen tijdens je inburgering

Je inburgeringstermijn blijft doorlopen als je verhuist

Een verhuizing binnen Nederland onderbreekt je inburgeringstermijn niet. Meld de verhuizing bij je nieuwe gemeente: dat kan vanaf 4 weken vóór de verhuisdag tot 5 dagen erna. Verhuis je onder de Wet inburgering 2021 naar een andere gemeente? Dan moet die gemeente je bestaande PIP (persoonlijk plan inburgering en participatie) binnen 10 weken na je inschrijving opnieuw vaststellen. Je leerroute verandert niet.

Deze gids is bedoeld voor mensen met een inburgeringsplicht die binnen Nederland verhuizen. De onderdelen over je plan en je school hebben betrekking op een verhuizing naar een andere gemeente.

Wil je weten welke wet voor jou geldt? Dat staat in vergelijking van de Wet inburgering 2013 en 2021. In overzicht van de Wet inburgering 2021 vind je een beschrijving van de leerroutes onder die wet. Ga je naar het buitenland? Gebruik dan gids over je adres wijzigen of je uitschrijven.

Kun je door een verhuizing meer tijd krijgen voor je inburgering?

Tijdens een verhuizing blijft de inburgeringstermijn van 3 jaar doorlopen. Onder de Wet inburgering 2021 gaat de termijn in op de dag na de datum van je eerste PIP. Die begindatum verandert niet wanneer een gemeente je plan opnieuw vaststelt. Onder de Wet inburgering 2013 begint de termijn van 3 jaar op de dag dat je inburgeringsplicht inging.

Ziekte, de geboorte van een kind en dakloosheid komen voor op de lijsten van DUO (Dienst Uitvoering Onderwijs) voor beide wetten. Voor de wet van 2021 bevat die lijst ook twee redenen die met school te maken hebben: de gemeente zorgde te laat voor een school, of je kon een tijdje geen les volgen door problemen op je school.

Een verhuizing staat op geen van beide lijsten. Toch noemen beide lijsten een andere reden. Daaronder kan een bijzondere persoonlijke situatie vallen die je kunt bewijzen. Voor elke reden gelden eigen voorwaarden. Kijk vóór je aanvraag in voorwaarden van DUO voor extra tijd om een andere reden. DUO bepaalt of je extra tijd krijgt. Voor dezelfde periode krijg je maar één keer extra tijd.

Waar moet je op letten voordat je een verhuisdatum kiest?

Controleer deze drie punten voordat je de verhuisdatum vastlegt:

• Je examens die al geboekt zijn. Kijk hieronder naar de termijnen voor wijzigen en annuleren.
• Je lessen. Informeer bij je school of je tijdens de verhuizing online of op een andere locatie les kunt krijgen.
• Je gemeente. Vraag wie je inburgering na de verhuizing regelt.

Voor het Staatsexamen NT2 (Nederlands als tweede taal) moet je eerder annuleren dan voor A2 (basisniveau Nederlands) en KNM (Kennis van de Nederlandse Maatschappij).

Heb je een verblijfsvergunning asiel en val je onder de wet van 2021? Vraag dan je contactpersoon welke gemeente je inburgering na de verhuizing regelt. Vraag aan beide gemeenten of je je lessen kunt blijven volgen tot het nieuwe PIP klaar is.

Ontvang je bijstand? Geef een geplande verhuizing dan direct door aan je gemeente. Gelden de arbeidsverplichtingen voor jou? Dan moet je vóór de verhuizing ook in de nieuwe gemeente naar werk zoeken.

En als je nog geen woning hebt gevonden?

Heb je nog geen woning? Dan hangt je verhuisdatum ervan af wanneer je er een vindt. Voor sociale huur schrijf je je in bij een woningcorporatie en reageer je op woningen die zij aanbiedt. De wachttijd is afhankelijk van de regio, het type woning en de huurprijs. Soms duurt het een paar jaar. gids over een huurwoning zoeken legt uit hoe sociale huur en particuliere huur werken.

Voor particuliere huur verzamelt AnyHouse advertenties van veel verschillende huursites. Met het betaalde abonnement krijg je meldingen wanneer er nieuwe advertenties zijn. Zo'n melding geeft je geen voorrang bij de verhuurder. Open de oorspronkelijke advertentie en doe de controles tegen huurfraude voordat je betaalt of een kopie van je identiteitsbewijs stuurt.

Hoe geef je een verhuizing door en hoe controleer je je uitkeringen?

Geef je verhuizing door aan de gemeente waar je gaat wonen. Dat kan online, per post of aan de balie. Volg deze stappen:

1. Verzamel een geldig identiteitsbewijs en bewijs van je nieuwe adres. Je verblijfsdocument kan als identiteitsbewijs dienen. Als bewijs van je adres kun je een huurcontract, een koopakte of een toestemmingsverklaring van de hoofdbewoner gebruiken.
2. Geef de verhuizing door aan je nieuwe gemeente, vanaf 4 weken vóór tot 5 dagen na de verhuisdag.

Meld je de verhuizing pas meer dan 5 dagen na de verhuisdag? Dan neemt de gemeente de datum van je melding als verhuisdatum. Gemeenten mogen je een boete geven van maximaal € 325 (2026) als je belangrijke wijzigingen te laat doorgeeft. In pagina van de Rijksoverheid over een verhuizing doorgeven staat wie voor iemand anders mag melden.

Verhuis je bijvoorbeeld op 12 oktober 2026? Geef de verhuizing dan uiterlijk op 17 oktober door. Dat kan vanaf 14 september. Dezelfde termijn geldt voor een verhuizing binnen dezelfde gemeente.

Wat gebeurt er met je uitkeringen en met je gegevens bij DUO?

De gemeente zet je adres in de BRP (Basisregistratie Personen). Daarna stuurt ze het door naar IND (Immigratie- en Naturalisatiedienst) en Dienst Toeslagen. Zie huurtoeslag.

Bij brede tabellen kun je horizontaal scrollen.

Hoe vraag je na een verhuizing bijstand aan?

Bijstand krijg je van de gemeente waar je woont. Verhuis je naar een andere gemeente, vraag dan opnieuw bijstand aan. Die gaat normaal gesproken in op de dag dat je de aanvraag doet. In bepaalde persoonlijke situaties kan de gemeente tot 3 maanden met terugwerkende kracht betalen. Vraag bijstand aan bij je nieuwe gemeente of via werk.nl.

De nieuwe gemeente moet binnen 8 weken een beslissing nemen. Is je aanvraag niet compleet, dan kan het langer duren. Heeft de gemeente na 4 weken nog geen beslissing genomen? Dan bekijkt ze of je een voorschot kunt krijgen van minstens 95% van de bijstandsnorm die voor jou geldt (2026). In gids over bijstand staan de voorwaarden.

Heb je een verblijfsvergunning asiel voor bepaalde tijd, val je onder de wet van 2021 en verhuis je in je eerste 6 maanden terwijl je bijstand krijgt? Vraag dan bij je nieuwe gemeente naar ontzorgen (je vaste lasten uit je bijstand betalen). De gemeente betaalt je huur, gas, elektriciteit, water en zorgverzekering uit je bijstand. Dit geldt 6 maanden vanaf de dag waarop je recht op bijstand krijgt. De toelichting bij de wet gaat ervan uit dat de nieuwe gemeente hiermee na een verhuizing doorgaat. Artikel 56a van de Participatiewet heeft geen aparte regel voor verhuizen.

Wat gebeurt er met je plan onder de wet van 2021?

Heb je al een PIP onder de wet van 2021? De nieuwe gemeente stelt die binnen 10 weken na je inschrijving opnieuw vast. Als de nieuwe gemeente daarom vraagt, stuurt de oude gemeente je PIP, je voortgang en eventuele boetes door. Verhuis je voordat je eerste PIP klaar is? Dan geeft DUO een signaal aan je nieuwe gemeente. Die maakt je eerste plan.

Je inburgering is de verantwoordelijkheid van de gemeente waar je woont. Bij een verblijfsvergunning asiel voor bepaalde tijd wijst de wet de gemeente aan waar je via huisvesting van statushouders bent geplaatst. Vraag je contactpersoon vóór de verhuizing welke gemeente na de verhuizing je inburgering op zich neemt.

In je PIP moet de nieuwe gemeente dezelfde leerroute aanhouden: de B1-route (leerroute op een gemiddeld taalniveau), de onderwijsroute of de Z-route (zelfredzaamheidsroute). De gewone regels voor het wijzigen van een leerroute blijven gelden.

De activiteiten die je nog voor de MAP (Module Arbeidsmarkt en Participatie) en het PVT (participatieverklaringstraject) moet doen, worden ook door de nieuwe gemeente geregeld.

Wie is na je verhuizing verantwoordelijk voor je school?

In welke gevallen zorgt de gemeente voor je school onder de wet van 2021?

Heb je een verblijfsvergunning asiel voor bepaalde tijd? Dan wijst de gemeente je school aan en betaalt die ook. Ook bepaalde gezinsleden met een reguliere verblijfsvergunning kunnen onder deze regeling vallen. Dat is zo wanneer je reguliere verblijfsvergunning voor bepaalde tijd is afgegeven om bij een familielid te wonen dat één van de volgende vergunningen heeft:

• Een verblijfsvergunning asiel die voor bepaalde tijd geldt.
• Een verblijfsvergunning asiel die voor onbepaalde tijd geldt.
• Een EU-verblijfsvergunning voor langdurig ingezetene waarop internationale bescherming staat vermeld.

Hoort jouw situatie bij deze gemeentelijke regeling? In dat geval is lenen bij DUO niet mogelijk. Als je verhuist, mag de nieuwe gemeente een andere school aanwijzen of je aantal lesuren aanpassen.

Volg je de B1-route? Dan krijg je voor elk examenonderdeel 2 gratis pogingen op het niveau dat in je PIP staat of hoger. In de onderwijsroute krijg je 2 gratis pogingen voor ieder NT2-onderdeel en voor KNM. In de Z-route kun je aanvragen om A2-taalexamens en KNM af te leggen. De 2 gratis pogingen per onderdeel krijg je alleen wanneer de gemeente die examens goedkeurt en A2 in je PIP opneemt.

Voor ontzorgen zijn er aparte voorwaarden: je hebt zelf een verblijfsvergunning asiel voor bepaalde tijd nodig en je moet bijstand ontvangen.

In welke situaties kies en betaal je je school zelf onder de wet van 2021?

Val je buiten de gemeentelijke regeling die hierboven staat? Dan zoek je zelf een school en betaal je die ook zelf. Voor de kosten kun je bijna altijd een lening afsluiten bij DUO. Beslis na je verhuizing of je bij je huidige school blijft of naar een school gaat die dichterbij is. DUO leent uitsluitend voor scholen met het Blik op Werk-keurmerk. Die scholen vind je op Zoekinburgerschool: scholen met een keurmerk.

De school stuurt DUO uitsluitend facturen voor een cursusperiode die al voorbij is. DUO betaalt alleen facturen die jij accepteert. Accepteer een correcte digitale factuur in Mijn Inburgering. Is een papieren factuur juist? Doorloop dan deze stappen:

1. Vermeld je BSN (burgerservicenummer) op de factuur.
2. Onderteken de factuur.
3. Stuur het originele exemplaar van de factuur naar DUO.

Ook je school moet een digitale factuur naar DUO sturen.

Een lening van DUO mag je niet gebruiken voor uitschrijfkosten, kosten voor kennismaking en beoordeling door de school of administratiekosten. Kijk voordat je overstapt of in je schoolcontract uitschrijfkosten staan. Op gids over een school kiezen vind je vragen die je aan een nieuwe school kunt voorleggen.

Wie is verantwoordelijk voor je school onder de wet van 2013?

Bij de wet van 2013 regel je je inburgering zelf: je kiest een school en boekt zelf je examens. Check na je verhuizing je gegevens in Mijn Inburgering en hoe lang je naar school moet reizen. Voor betalen met een lening gelden dezelfde regels. DUO leent alleen aan scholen met een keurmerk en betaalt uitsluitend facturen die jij accepteert. Uitschrijfkosten kunnen niet uit de lening worden betaald.

Hoelang kun je een examen dat je hebt geboekt nog wijzigen of annuleren?

Voor ieder examen geldt een aparte uiterste datum voor wijzigingen. Kijk in de tabel voordat je een boeking wijzigt of annuleert.

Bij brede tabellen kun je zijwaarts scrollen.

Wil je de datum of locatie van een NT2-examen aanpassen? Neem dan uiterlijk 6 weken voor het examen contact op met DUO. Volgens aanmeldingsprocedure voor 2026 is wijzigen tot dat moment mogelijk. Voor annuleren en terugbetaling is de termijn in College voor Toetsen en Examens (CvTE) per 1 april 2025 veranderd van 6 weken naar 4 weken.

DUO houdt A2- en KNM-examens in zes steden: Amsterdam, Eindhoven, Rijswijk, Rotterdam, Utrecht en Zwolle. Wanneer je in Mijn Inburgering boekt, geef je een voorkeursplaats aan. DUO mag je ook een andere plaats geven. Vergelijk na je verhuizing hoe lang je vanuit je nieuwe woning naar elke examenstad moet reizen. Is een andere stad dichterbij? Pas de plaats dan aan voordat de uiterste datum is verstreken. In gids over examenlocaties staan de adressen.

Heb je een A2-, KNM- of ONA-examen via een papieren formulier geboekt? Dan moet je wijzigen of annuleren met een brief aan DUO Servicecentrum Inburgering, Postbus 764, 9700 AT Groningen. DUO moet die brief minstens 1 week voor het examen hebben ontvangen. Heb je een verblijfsvergunning asiel onder de wet van 2021? Annuleer dan minstens 1 week voor het examen, zodat je je gratis poging behoudt.

Wat gebeurt er als je niet bij een examen bent?

Ben je niet aanwezig bij een betaald A2-, KNM- of ONA-examen? Voor een volgende poging betaal je dan opnieuw. Heb je gratis pogingen? Vraag DUO hoeveel daarvan je nog over hebt voordat je opnieuw boekt. Lukte het door een heel bijzondere situatie niet om de datum op tijd te wijzigen? Dan kun je DUO vragen om een gratis examen. Stuur een brief of e-mail met uitleg en bewijs. DUO moet die binnen 10 dagen na de examendatum krijgen. DUO neemt de beslissing.

Was je ziek of is een direct familielid overleden, waardoor je het Staatsexamen NT2 hebt gemist? Mail dan binnen 10 dagen na het examen naar [email protected] en voeg bewijs toe. DUO kan je een ander examen aanbieden.

In gids over aanmelden voor het A2-examen en gids over het Staatsexamen NT2 wordt uitgelegd hoe je boekt.

Hoe kun je oefenen wanneer je lessen tijdelijk stoppen?

Stoppen je lessen tijdelijk tijdens de verhuizing? Gebruik dan de officiële A2-oefenexamens van DUO. Je kunt daarmee oefenen voor schrijven, spreken, luisteren, lezen en KNM. De schrijfoefening bestaat uit pdf-bestanden. De overige oefeningen open je in een internetprogramma. DUO adviseert een vaste computer. Zet op een telefoon of tablet het scherm gedraaid voor de beste weergave. Voor de spreekoefening heb je een ander internetprogramma dan Safari nodig. In gids over de officiële A2-oefenexamens staat hoe je deze oefeningen gebruikt.

Je vindt ook gratis proefexamens met een tijdslimiet voor lezen, luisteren, schrijven, spreken en KNM, van A1 (beginnersniveau) tot B2. Zonder gebruikersprofiel krijg je 2 pogingen; na inloggen krijg je er meer.

In gratis oefenmateriaal staan pdf-samenvattingen en spelletjes voor Nederlandse woordenschat.

Openbare bibliotheken geven gratis ondersteuning bij inburgering, ook wanneer je geen lid bent. Een Taalhuis helpt bij Nederlands spreken, lezen en schrijven en bij brieven en formulieren. Vraag bij de bibliotheek in je nieuwe woonplaats welke hulp beschikbaar is.

De meeste Informatiepunten Digitale Overheid bevinden zich in bibliotheken. Zij bieden gratis hulp bij websites van de overheid en DigiD (digitale identiteit).

Wat kun je doen als er na je verhuizing iets misloopt?

Wat als je nog niets van de nieuwe gemeente hebt gehoord?

Heb je al een PIP onder de wet van 2021? De nieuwe gemeente heeft dan vanaf je inschrijving 10 weken om die opnieuw vast te stellen. Heb je nog niets vernomen? Neem dan contact op met de inburgeringsmedewerkers van de gemeente. Geef je BSN en je inschrijfdatum door. Vraag wanneer de gemeente je plan vaststelt.

Wat als brieven van DUO naar je oude adres worden gestuurd?

Ga naar Mijn Inburgering en log daar in. Kijk of je adres, e-mailadres en telefoonnummer kloppen. Als dat niet zo is, kun je ze op die plek aanpassen. Ook de brieven van DUO kun je daar lezen.

Wat kun je doen als je verhuurder niet wil dat je je inschrijft?

Geef je inschrijving door op het adres waar je daadwerkelijk woont. In de gids over problemen met adresregistratie staat wat je kunt doen als een verhuurder weigert, en ook waar je hulp kunt vinden.

Kies de gids die aansluit bij wat je wilt regelen:

• Je adres wijzigen of je uitschrijven
• Inburgeringstermijn en extra tijd
• Een inburgeringsschool kiezen

Officiële bronnen

• Wetten.overheid.nl: Wet inburgering 2021 - Artikel 1: de gemeente waar je woont, regelt je inburgering. Bij een verblijfsvergunning asiel voor bepaalde tijd is dat de gemeente waar je via de huisvesting van statushouders bent geplaatst. Artikel 11: de termijn van 3 jaar begint op de dag na de datum van het PIP. Die begindatum blijft hetzelfde als het PIP opnieuw wordt vastgesteld. Artikel 15, lid 4: na een verhuizing stelt de nieuwe gemeente dezelfde leerroute vast. Artikel 35, lid 4: op verzoek van de nieuwe gemeente stuurt de oude gemeente het PIP, de voortgang en boetes door.
• Wetten.overheid.nl: Besluit inburgering 2021 - Artikel 5.3, lid 3: na een verhuizing stelt de nieuwe gemeente het PIP binnen 10 weken na je inschrijving opnieuw vast. De uitzondering voor informatie van derden in artikel 5.3, lid 2 geldt alleen voor een eerste PIP.
• Wetten.overheid.nl: Wet inburgering (wet van 2013) - Artikel 7b: de examentermijn van 3 jaar begint op de dag waarop de inburgeringsplicht begint. De wet is op 1 januari 2022 ingetrokken. Artikel 54 van de Wet inburgering 2021 houdt de oude wet van toepassing op mensen die daar al onder vielen.
• Officiële bekendmakingen: Wet inburgering, memorie van toelichting (Kamerstuk 35483, nr. 3) - De nieuwe gemeente moet de leerroute overnemen en mag de school en het aantal lesuren per week veranderen. Bij een verhuizing binnen de periode van 6 maanden voor ontzorgen ligt het volgens de memorie van toelichting in de rede dat de nieuwe gemeente doorgaat met ontzorgen.
• DUO: Handleiding portaal Inburgering, Wet inburgering 2021 - Het deel over verhuizen: de nieuwe gemeente stelt het PIP opnieuw vast en neemt de leerroute over. Ze is verantwoordelijk voor de MAP- en PVT-activiteiten die nog moeten gebeuren. Was er nog geen PIP? Dan geeft DUO een signaal aan de nieuwe gemeente, die het plan maakt. Voor gratis examenpogingen in de Z-route moet de gemeente de examens goedkeuren en A2 in het PIP vastleggen.
• Inburgeren.nl: Extra tijd om in te burgeren - Redenen voor extra tijd onder de wetten van 2021 en 2013. Ziekte, de geboorte van een kind en dakloosheid staan op beide lijsten. Alleen de lijst voor 2021 noemt de twee redenen die met school te maken hebben. Verhuizen staat niet op de lijsten. Beide lijsten eindigen met een andere reden. Je krijgt maar één keer extra tijd voor dezelfde periode.
• Inburgeren.nl: Inloggen Mijn Inburgering - In Mijn Inburgering kun je je persoonlijke gegevens bekijken en wijzigen en brieven van DUO lezen. DUO adviseert je adres, e-mailadres en telefoonnummer bij te houden, zodat de dienst je kan bereiken.
• Inburgeren.nl: Lenen bij DUO - DUO beschrijft dat gemeenten de cursus betalen voor asielstatushouders onder de wet van 2021, met 2 examenpogingen en zonder lening. Voor gezinsleden met een reguliere verblijfsvergunning die ook onder deze groep vallen, zie artikelen 13, lid 1, onderdeel b, 16 en 19 van Staatsblad (officiële publicatie van wetten en besluiten) 2021, 38 hieronder.
• Inburgeren.nl: School kiezen - Schoolkeuze onder beide wetten en de eis dat de school het Blik op Werk-keurmerk heeft voor een lening. Voor het gemeentelijke aanbod aan gezinsleden met een reguliere verblijfsvergunning die aan de voorwaarden voldoen, zie artikel 16 van Staatsblad 2021, 38 hieronder.
• Zoekinburgerschool.nl - Zoeksite voor inburgeringsscholen met het Blik op Werk-keurmerk.
• Inburgeren.nl: Cursus betalen met uw lening - DUO betaalt alleen geaccepteerde facturen. Op een papieren factuur moeten je BSN en handtekening staan. Je moet het origineel opsturen en de school moet ook een digitale factuur indienen. De lening betaalt geen uitschrijfkosten, kosten voor kennismaking en beoordeling door de school of administratiekosten.
• DUO: Handleiding digitaal uitwisselen voor cursusinstellingen (voor scholen) - Scholen sturen DUO achteraf facturen, alleen voor een afgelopen periode.
• Inburgeren.nl: Aanmelden examen - A2-, KNM- en ONA-examens boek je in Mijn Inburgering. De datum of plaats van een A2-examen wijzigen of met terugbetaling annuleren kan tot 1 week vóór het examen. Zonder Mijn Inburgering schrijf je naar DUO Servicecentrum Inburgering, Postbus 764, 9700 AT Groningen.
• Inburgeren.nl: Examenreglement - Je geeft een voorkeursplaats voor het examen op, maar DUO kan je een andere plaats toewijzen. Bij annuleren tot 7 dagen vóór het examen krijg je het examengeld terug, behalve bij ONA. Verwijder je de boeking later, tot 1 dag vóór het examen, dan krijg je geen geld terug en verlies je een gratis poging. Een brief moet minstens 7 dagen vóór het examen bij DUO zijn. Een gemist examen moet opnieuw worden betaald. In een heel bijzondere situatie kun je een gratis examen vragen. DUO moet het verzoek binnen 10 dagen na de examendatum ontvangen.
• Inburgeren.nl: Examenplaatsen - De zes steden voor A2- en KNM-examens: Amsterdam, Eindhoven, Rijswijk, Rotterdam, Utrecht en Zwolle.
• Inburgeren.nl: Inburgeren betalen - Overzicht van DUO over betalen. De voorwaarden per leerroute voor gratis pogingen staan in de handleiding voor het portaal en de wettelijke publicaties hieronder: B1-route op het PIP-niveau of hoger; onderwijsroute voor NT2 en KNM; Z-route voor A2 en KNM na goedkeuring door de gemeente en vastlegging in het PIP.
• Staatscourant (officiële publicatie van regelingen en overheidsmededelingen) 2024, 32587: Aanmeldingsprocedure staatsexamens Nt2 2026 - De gepubliceerde procedure voor 2026 geeft een termijn van 6 weken voor wijzigen of annuleren. Het CvTE heeft de termijn voor annuleren en terugbetaling daarna vanaf 1 april 2025 veranderd naar 4 weken. Die mededeling gaat niet over het wijzigen van de datum of plaats.
• DUO: Aanmelden Staatsexamen Nt2 - Meld je per e-mail naar [email protected] af. Doe je dat minstens 4 weken vóór het examen? Dan krijg je je geld terug. Na ziekte of het overlijden van een direct familielid meld je dit binnen 10 dagen na het examen aan [email protected]. Met bewijs kun je mogelijk een vervangend examen krijgen. Na een gemist examen kun je je vanaf de volgende dag opnieuw aanmelden als er plaatsen vrij zijn.
• Rijksoverheid: Hoe lang duurt het voordat ik een huurwoning krijg? - De wachttijd voor een huurwoning van een woningcorporatie verschilt per plaats, type woning en huurprijs. Soms duurt het een paar jaar.
• Rijksoverheid: Hoe kan ik mijn verhuizing doorgeven aan de gemeente? - Geef de verhuizing door aan de gemeente van je nieuwe woning. Dat kan via internet, per post of aan de balie, vanaf 4 weken vóór tot 5 dagen na de verhuisdag. Je hebt een identiteitsbewijs en bewijs van je adres nodig: een huurcontract, koopakte of toestemmingsverklaring van de hoofdbewoner. Bij een late melding geldt de meldingsdatum als verhuisdatum. Gemeenten mogen een boete van maximaal € 325 geven. De pagina noemt ook wie voor wie mag melden.
• Rijksoverheid: Moet ik als vreemdeling mijn verhuizing doorgeven aan de IND? - De gemeente geeft je nieuwe adres automatisch door aan de IND. Na een late melding moet je het adres zelf aan de IND doorgeven.
• Rijksoverheid: Regels voor bijstand - Als je naar een andere gemeente verhuist, stopt de oude gemeente je bijstand. Schrijf je in bij de nieuwe gemeente en vraag daar opnieuw bijstand aan.
• Rijksoverheid: Waar kan ik mijn algemene bijstand aanvragen? - Bijstand begint vanaf de dag waarop je die bij de gemeente of via werk.nl aanvraagt. In sommige persoonlijke situaties kan die tot 3 maanden eerder beginnen. De gemeente moet binnen 8 weken beslissen. Bij een onvolledige aanvraag kan het langer duren. Heeft de gemeente na 4 weken nog niet beslist? Dan beoordeelt ze of je recht hebt op een voorschot. Het huidige minimumvoorschot staat in Staatsblad 2025, 312 en 313 hieronder.
• Rijksoverheid: Wat zijn mijn rechten en plichten in de bijstand? - Geef een geplande verhuizing meteen door. Als de arbeidsverplichtingen gelden, moet je vóór de verhuizing werk zoeken in de nieuwe gemeente. De bron noemt vrijstellingen en automatische uitzonderingen.
• Wetten.overheid.nl: Participatiewet, artikel 56a - Artikel 56a: bij mensen die onder de wet van 2021 moeten inburgeren en een verblijfsvergunning asiel voor bepaalde tijd hebben, betaalt de gemeente met ontzorgen huur, gas, water, elektriciteit en zorgverzekering uit de bijstand. Dat duurt 6 maanden vanaf de dag waarop het recht op bijstand begint.
• Dienst Toeslagen: Ik ga verhuizen - moet ik dat doorgeven? - De gemeente geeft het adres door. Komt de huurwoning in aanmerking voor huurtoeslag? Geef de huur dan door zodra het adres in Mijn Toeslagen staat, meestal 1 tot 5 werkdagen na verwerking. Stop de huurtoeslag zo snel mogelijk als de nieuwe woning niet in aanmerking komt.
• Belastingdienst: Wijzigingen doorgeven - Wijzigingen die invloed hebben op de hoogte van een toeslag, zoals een nieuwe huurprijs, moet je binnen 4 weken doorgeven.
• Inburgeren.nl: Oefenen - Oefenexamens van DUO voor schrijven op A2 (pdf), spreken, luisteren, lezen en KNM. Een vaste computer werkt het best. Draai op een telefoon of tablet het scherm voor de beste weergave. De spreekoefening werkt niet in Safari.
• Bibliotheek.nl: Inburgeren en de Nederlandse taal - Bibliotheken bieden gratis hulp bij de voorbereiding op inburgering, ook zonder lidmaatschap. Het Taalhuis helpt met spreken, lezen, schrijven, brieven en formulieren. De bibliotheek helpt ook met websites van de overheid en DigiD.
• Digitale Overheid: Informatiepunt Digitale Overheid - Gratis hulp voor iedereen met digitale overheidsdiensten, zoals DigiD en toeslagen. De meeste informatiepunten zitten in plaatselijke bibliotheken.
• CvTE: Betalen en afmelden voor examens - Vanaf 1 april 2025 is de termijn voor annuleren en terugbetaling bij NT2-examens veranderd van 6 naar 4 weken.
• DUO: Andere reden voor extra tijd - Voor extra tijd wegens een bijzondere persoonlijke situatie heb je bewijs nodig. Er gelden voorwaarden. DUO beslist of je extra tijd krijgt.
• Staatsblad 2021, 38: Wet inburgering 2021 - Gepubliceerde wettekst: verantwoordelijkheid van de gemeente en de uitzondering voor huisvesting van asielstatushouders; dezelfde begindatum als een PIP opnieuw wordt vastgesteld; dezelfde route na een verhuizing; overdracht van gegevens; behoud van de oude wet; toevoeging van artikel 56a aan de Participatiewet. Artikelen 13, lid 1, onderdeel b, 16, lid 1 en 19 geven bepaalde gezinsleden met een reguliere verblijfsvergunning recht op een gemeentelijke cursus en sluiten hen uit van leningen bij DUO.
• Staatsblad 2021, 410: Besluit inburgering 2021 - Gepubliceerd besluit: een bestaand PIP wordt binnen 10 weken na inschrijving na een verhuizing opnieuw vastgesteld. Artikel 1.1 rekent de hele groep uit artikel 13, lid 1 van de Wet inburgering 2021 tot asielstatushouders, ook gezinsleden met een reguliere verblijfsvergunning die aan de voorwaarden voldoen. Artikel 3.14, lid 7 vereist dat de inburgeraar de Z-route-examens wil doen, de gemeente die daartoe in staat acht en de goedkeuring in het PIP vastlegt.
• Staatsblad 2022, 489: wijziging van het Besluit inburgering 2021 - De regel voor het PIP na een verhuizing wordt vernummerd naar artikel 5.3, lid 3. De uitzondering voor vertraging door informatie van derden geldt voor het eerste PIP. Artikel I, onderdeel C voegt ook KNM toe aan de goedgekeurde Z-route-examens.
• AnyHouse: huurwoningen zoeken en meldingen - De dienst beschrijft zijn huuradvertenties en betaalde meldingen. De veelgestelde vragen vermelden dat AnyHouse geen invloed heeft op de keuze van de verhuurder.
• Staatsblad 2017, 285: wijziging van de Wet inburgering - Artikel I, onderdeel E voegt artikel 7b toe: de examentermijn onder de wet van 2013 is 3 jaar vanaf de dag waarop de inburgeringsplicht begint.
• Dienst Toeslagen: Inloggen op Mijn toeslagen - Officiële pagina om toegang te krijgen tot Mijn Toeslagen.
• DigiD: officiële website - Officiële digitale identiteit om in te loggen op websites van de overheid.
• Staatsblad 2021, 586: inwerkingtreding van de Wet inburgering 2021 - De nieuwe wet is op 1 januari 2022 ingegaan. Daarbij is de oude wet ingetrokken, met bescherming voor mensen die onder het overgangsrecht vallen.
• Raad van Europa (Europese organisatie voor mensenrechten): algemene schaal van de gemeenschappelijke referentieniveaus - A1 gaat over bekende dagelijkse uitdrukkingen en heel eenvoudige zinnen. A2 is een basisniveau. B1 gaat over zelfstandig taalgebruik in bekende situaties. B2 gaat over de hoofdzaken van complexere teksten.
• Staatsblad 2025, 312: Participatiewet in balans - Artikel I, onderdeel GG vervangt 90% door 95% in artikel 52, lid 2 van de Participatiewet en verhoogt daarmee het minimumvoorschot.
• Staatsblad 2025, 313: inwerkingtreding van de Participatiewet in balans - Artikel I, lid 1, onderdeel a laat de wijziging van het voorschot in artikel I, onderdeel GG ingaan op 1 januari 2026.
• IND: officiële website - Officiële website van de Immigratie- en Naturalisatiedienst.
• werk.nl: Inschrijven werkzoekende en bijstandsuitkering aanvragen - Officiële dienst om je als werkzoekende in te schrijven en een bijstandsaanvraag te beginnen. De volgende stappen van de aanvraag verschillen per gemeente.
• Staatscourant 2021, 38863: Regeling inburgering 2021 - Artikel 3.5: de gemeentelijke groep krijgt 2 gratis pogingen per examenonderdeel in de B1-route op het PIP-niveau of hoger, en 2 pogingen voor KNM in de onderwijsroute.
• Staatsblad 2021, 643: NT2-examens in de onderwijsroute - Artikel II, onderdeel A geeft kandidaten uit artikel 13, lid 1 in de onderwijsroute 2 gratis pogingen voor NT2. De toelichting noemt uitdrukkelijk de gezinsleden die aan de voorwaarden voldoen. De pogingen gelden per examenonderdeel.
• Staatscourant 2022, 33825: wijziging van de Regeling inburgering 2021 - Artikel I, onderdeel C voegt vanaf 1 januari 2023 KNM toe aan het recht op 2 gratis pogingen per onderdeel onder voorwaarden in de Z-route, in artikel 3.5, lid 3. Goedkeuring door de gemeente en vastlegging in het PIP blijven verplicht.